SOLUNUM KORUMA / SEÇİM
TEKNİK ÖZET / SEÇİM KARARI
“P3 daha iyidir” gibi tek eksenli seçimler yerine kirleticinin ne olduğu, ne kadar bulunduğu ve ortamın filtreli cihaz kullanımına uygun olup olmadığı önce belirlenmelidir.
| Karar | Hazırlanacak bilgi | Doğrulanacak kayıt |
|---|---|---|
| Madde | Toz/gaz/buhar ve maruziyet | Güvenlik bilgi formu ve ölçüm |
| Ortam | Oksijen ve diğer tehlikeler | Yetkin kişinin değerlendirmesi |
| Kullanıcı | Yüz parçası uyumu | Uygun fit testi ve kullanım programı |
Hazırlayan: GEBA Teknik Ekibi · Güncelleme:
Satın alma ve saha sorumluları için başlangıç özeti. Ürün ve model kararını saha bilgisi ve güncel üretici talimatıyla birlikte veriyoruz.
| Konu | Değerlendirilecek bilgi |
|---|---|
| Kirleticiyi ve ortamı tanımlayın | Partikül / gaz / buhar türü · Konsantrasyon ve maruziyet |
| Yüz uyumu ve uygunluk testi | Yüz uyum testi · Yüz kılları |
| Filtreli mi, hava beslemeli mi? | Ortam oksijen seviyesi · Kirletici tipi ve derişimi |
| Filtre tipleri | EN 143 partikül · EN 14387 gaz |
GEBA, Irudek, Skylotec, Scangrip, Portwest, Climbing Technology, Avanti, TUF-TUG, Hailo, Haca Leitern, Solid Gear, Snickers Workwear ve ProtecWork markalarının Türkiye distribütörüdür.
GEBA, SKYLOTEC eğitimli personeliyle SKYLOTEC temel ekipmanının ve MILAN kurtarma setlerinin periyodik kontrolünü yapar.
TEKNİK REHBER / KARAR DESTEĞİ
Toz, duman, aerosol, gaz veya buhar gibi tehlikeler aynı filtre ve cihaz ailesiyle yönetilemez. Ortam ölçümü, kirletici konsantrasyonu, oksijen koşulu ve kullanıcının yüz uyumu uygun çözüm ailesinin belirlenmesinde kritik girdilerdir.
Maddenin türü ve konsantrasyonu bilinmeden yalnız ürün kataloğuna göre filtre seçilmemelidir. Oksijen yetersizliği veya bilinmeyen/çok yüksek konsantrasyon gibi koşullar filtreli maskelerden farklı bir solunum koruma yaklaşımı gerektirebilir.
Sıkı oturan solunum koruyucu için kullanıcıya ve seçilen modele uygun yüz uyum testi yapılır. Her takışta yapılan kullanıcı sızdırmazlık kontrolü bu testin yerine geçmez. Sakal, yüz şekli ve diğer KKD bileşenleri sızdırmazlığı etkileyebilir.
Çalışma süresi, kirleticinin türü, gereken koruma seviyesi, sıcaklık/efor ve saha altyapısı farklı solunum koruyucu ailelerini gündeme getirebilir. Nihai seçim ürün ve işyeri risk değerlendirmesine göre yapılır.
Bu, solunum korumasının en kritik ayrımıdır. Filtreli sistemler ortamdaki havayı temizler ve oksijen yetersizliğinde kullanılamaz. Oksijen veya kirletici durumu bilinmiyorsa güvenli kabul edilerek giriş yapılmaz. Bu atmosferlerde uygun pozitif basınçlı bağımsız solunum cihazı veya kaçış için bağımsız hava desteği de bulunan, bu kullanım için onaylı hava beslemeli düzen yetkin ekip tarafından seçilir.
Her hava beslemeli başlık bu koşullara uygun değildir.
Partikül filtreleri EN 143, gaz ve buhar filtreleri EN 14387 kapsamındadır. Gaz filtreleri renk kodu ve harf ile gaz grubunu gösterir; A organik buharlar, B inorganik gazlar, E asit gazlar, K amonyak için kullanılır. Kombine filtreler her ikisini birlikte karşılar.
Tek kullanımlık filtreli yarım maskeler EN 149 (FFP1, FFP2, FFP3); yeniden kullanılabilir yarım maskeler EN 140; tam yüz maskeleri EN 136 kapsamındadır. Tam yüz maskesi aynı zamanda göz koruması sağlar ve daha yüksek koruma faktörü sunar.
Doğru sınıftaki bir maske yüze tam oturmuyorsa koruma sağlamaz. Sakal, yara izi veya uygun olmayan beden sızdırmazlığı bozar. Sakallı kullanıcılar için başlıklı hava beslemeli sistemler değerlendirilir.
Filtrelerin ömrü kullanım süresine, derişime ve neme bağlıdır. Gaz filtrelerinde koku algılanması değişim işareti sayılmaz; üretici kriteri esastır. Açılmış filtreler uygun şekilde saklanmalı ve süresi kayıt altına alınmalıdır.
Uygun motorlu filtreli (PAPR) sistemler nefes alma direncini azaltabilir; ortam havasını filtreler ve oksijen sağlamaz. Model, filtre ve başlık birlikte onaylı olmalıdır. Hava beslemeli sistemler ise temiz hava kaynağına bağımlıdır; kaynağın güvenliği sistemin parçasıdır.
Solunum koruyucu seçimi, ortamda bulunan maddeyi ve maruziyet koşulunu belirlemekle başlar. Filtreli bir maske oksijen sağlamaz; oksijen yetersizliği ihtimali bulunan ortam için rastgele filtre önerilemez. Sıkı oturan yüz parçalarında kullanıcıya uyum ve uygun fit testi ayrı değerlendirilmelidir.
Solunum koruyucu seçimi yüksek önem taşır. Bu rehber belirli bir maruziyet için cihaz reçetesi vermez; işyeri ölçümleri ve yetkin değerlendirme gereklidir.
HSE — solunum koruyucu seçimi ve kullanım programı (Birleşik Krallık teknik kaynağı) ↗ OSHA — solunum koruma teknik çerçevesi (ABD; Türkiye mevzuatı değildir) ↗ T.C. ÇSGB — Solunum Sistemi Koruyucu Donanımları ↗ T.C. ÇSGB — KKD yayınları ↗TEKNİK KARAR / ÜRÜN / PROJE
Bu rehber hangi soruların cevaplanması gerektiğini gösterir; marka/model seçimini teknik ekiple doğrulayabilir, güncel ürün ve teklif için 1SiparişVer’e geçebilirsiniz.
Gaz ve buhar filtrelerinin renk kodlarını EN 14387 sayfasında bulabilirsiniz.
